İletişim
Yardım
Bugünki Mesajlar
Ajanda
Üye Listesi
Kayıt ol
Home

Navigation
Geri git   DelikanForum.NET > DİN-SİYASET / EKONOMİ-SAĞLIK > Dini Bilgi ve Eğitim
Cevapla
 
LinkBack Seçenekler

  #1
Alt 07.07.2003, 21:19
 
mukremin - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: 15.08.2002
Mesajlar: 415
Konulara Teşekkür etti: 3
4 Teşekkür aldı 2 Mesajlar için
Sigara içmek haram mi?

Sigara içmek haram mi?

Bu meselenin tamamen benzeri ne Kur'an'da vardir, ne de sünnette. Bu son devirlerde ortaya çikan bir durumdur. Bu konuda en hafif konusanlar mekruh demisler. Fakat bu durum islâm'in bu meseleye bakis açisini tam yansitmamaktadir. Çünkü insan sigara içmekle hem israf, hem vücuda zarar, hem de baskasina zarar vermektedir. Mekruh diyenler bir sigara içmekle bu üç zarar ayni anda olmadigi için diyorlar. Oysa insan tiryaki olunca bu üç zarar bir arada ve artarak olur ve mesele haram görünümü kazanir. Bu görüs fikihtan biraz anlayan kimselerinin kabul edecegi bir görüstür. Bu hükme nasil bir kiyas ile ulasiyoruz bir de ona bakalim. Bir seye haram hükmünü vermek için illa naslarda (Kur'an ve Sünnette) lafzen (kelime olarak) geçmesi sart degildir. Mesela eroin de naslarda lafzen geçmez ama eroinin zararlarini gerek tipçilar gerek se fikihçilar çok açik bir sekilde ortaya koyuyorlar. Nefse zarar veriyor, mala zarar veriyor ve baskalarina da zarari dokunuyorsa, bu üç zarari bir arada ve sürekli olarak veren her sey bütün fukahaya göre haramdir. Karsimiza çikan yeni meselelere de bu ölçüyle bakip hüküm vermeli. Bu sayilan unsurlar bir çok açik nasla haram olduguna göre, ayni zararlara götüren seylere deharam diyoruz. Ayni seyi sigaraya tatbik etmekle sigaranin da haram oldugu hükmüne variyoruz. Sigaranin mubah ve mekruh oldugu üzere fetva verenler - zamanlarinin sartlari içinde - sihhate ne ölçüde zarar verdigini bilemedikleri için böyle yapmis olabilirler.

Sigaraya mekruh diyenler

Bu gün sihhate zarari bilindigi halde hala mekruh diyen hocalarimizda malesef vardir. Bu insanlari aldatan zararin az az, uzun vadede ve birden olmamasidir . Eger her sigara içen bir hafta içinde ölseydi veya bir organi bir hafta içinde islemez hale gelip kesilseydi. Acaba ona hala kim mekruh diyebilirdi? Gelecek bu zararlarin geç gelmesi ve azar azar gelmesi, mekruh diyenlerin mekruh demesine, onlara muhalif olanlarin da olaya yumusak bakmasina neden oluyor. Ama bir gerçek hiç bir zaman unutulmamali. Eger zararin uzun zamanda ve geç gelmesi bir harama helal görünümü kazandiracaksa içki, kumar, hirsizlik, intihar, eroin ve daha kesin haram olan bir çok seyde -Allah muhafaza- helal veya mekruh olabilir. Yani bir kimse; zehir) kullanarak intihar edecegim dese acaba ona cevabimiz ne olurdu? Haram olan içkiyi her gün az az alan, zararini uzun vadede gören veya görmeyen, sarhos olmayacak kadar içen kimseye, içkide az zarar veriyor veya sarhos etmiyorsa, diye hangi hoca efendi "mekruhtur" diyebilir. Haydi içki ayet ve hadisle haram oldugu açik olan bir sey, ona mekruh diyemiyoruz. Ya eroine, biraya ne demeli? Bunlar ayet ve hadiste açik olarak geçmiyor. Bunlara ayette ve hadisde geçmiyor, zararida uzun vadede görülürse bunlari kullanmak haram degil mekruhtur diye kim fetva verirse o kisiler sigaraya da ayni fetvayi verebilirler.

Kimse darilmasin

Hala sigaraya mekruh diye fetva veren veya duydugu bu fetvalarla amele devam eden olacaksa veya sigaraya kadar daha neler var deyip olayi geçistirmeye çalisanlar bulunacaksa, onlar bilsinler ki, bu satirlarin yazari onlardan daha çok onlarin yüce divanda sorumlu olmamalarina "dua"cidir. Bu satilarida kimseyi rahatsiz etmek ve içtigi sigaranin zevkini burnundan getirmek amaciyla yazmiyorum. Hatta çok daha büyük yanlislar varken, onlara göre ufak bir yanlis ( ufak gibi görünen) olan sigara ile birinci derece ugrasmayi da gereksiz görüyorum. Bu satirlardan dolayi kendilerine cevap hakki dogan tiryakileride kendi vicdanlariyla bas basa birakiyorum, vicdanini tatmin eden ..... Bu konunun genis tahlilini gelecegini bildigim itirazlarla birlikte Fikih ölçülerinde tekrar ele alacagim insaallah. ( Sigara konusunda bugün bir çok islam alimi böyle düsünmektedir. Bu satirlar indi (sahsi) bir görüsten daha ziyade alimlerimizin bu konudaki degerlendirmelerinden ilham alinarak yazilmistir. Yukaridaki görüslerin benzerleri Günümüz islam Hukukçularindan Prof. Hayrettin Karaman ve digerleri tarafindan da dile getirilmektedir.)


Kaynak: Mehmet Emin Dogan
mukremin isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #2
Alt 08.07.2003, 15:59
 
ledunn - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: 02.08.2002
Mesajlar: 3,336
Konulara Teşekkür etti: 0
0 Teşekkür aldı 0 Mesajlar için

Rahman Rahim Allahin adi ile...
Alemlerin Rabbı Allaha hamd olsun.
Afiyette ve belada, darlıkta ve genişlikte.
Salat ve selam, Seyyidül-mürselin Resulullah Efendimize ve tüm aline
Sübhan Allahtan temenni: Selametiniz, afiyetiniz, sebat ve istikametinizdir

Alkollü içki ayet ve hadislerde yasaklığı açıkça beyan olunduğu halde sigara bahsi açıkça geçmemektedir.

Bu sebeple sigaranın haramlığı konusunda tartışmalar olmaktadır.

Sigaranın sağlığa zararlı olduğu tıp ilmince ispatlanmıştır. Hatta Türkiyede Tekel tarafından üretilen ve dağıtılan sigaranın üzerinde Sağlık Bakanlığı tarafından (*Sağlığa zararlıdır*) ibaresi konmuştur.

(((***İslamda vücuda zararlı olan şeyler haramdır.***)))
************************************************** *

Sözü fazla uzatmadan yukarıdaki kaideyi hatırlatmak ve Allahü Tealadan ; Sigara içen kardeşlerimiz varsa bir an önce bu illetten kurtarmasını ve sigara içmeyenleri de bu illetten uzak tutmasını canı gönülden dua ve niyazda bulunuyorum.
ledunn isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #3
Alt 09.07.2003, 02:09
 
mazlum - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: 24.01.2003
Mesajlar: 892
Konulara Teşekkür etti: 0
0 Teşekkür aldı 0 Mesajlar için

Sigara icenlere sorarsan, mekruh derler.

Icmeyene sorarsan, kesinlikle haramdir der.

Bende ictigim icin, bu ikisinin arasinda bocalayip kendimi sadece mekruhdur deyip avutuyorum. Gerci mekruhlarin sonu da harama dayanir.
mazlum isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #4
Alt 09.07.2003, 10:44
 
µmmed - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: 06.05.2002
Yaş: 32
Mesajlar: 5,973
Konulara Teşekkür etti: 67
39 Teşekkür aldı 14 Mesajlar için

Tahrimen Mekruh.Şahsen bende kullanmaktayim malesef.

Ama bu illetin Haram a cok yakin oldugunu düsünmekteyim.

Yiyiniz iciniz ama israf etmeyiniz.Ayeti kerimesini göz önünde bulundurursak ki bu ayeti incelemek ile baslanabilir.Dogrusu ben baslamam lazim ki arkasi gelsin.

Bir cok Alimler Haram demislerdir.Mazlum kardesinde dedigi gibi kullananlar Mekruh diyor.Acik bir nas yok Ledunn abimizinde buyurdugu üzere lakin bir cok alim yukaridaki ayetden yola cikmakta.

Ama sahsen ben o aytin hükmünü incelemedim.Kisaca burada şu soruda akla gelebilir Israf harammidir? ki bunun yaninda Sigaranin da türleri mevcut

mesela Fransada bir sigara türü varki aklima gelmiyor.Kesinlikle onu ilk defa kullanan kisi kafayi bulur.Yani bir nevi vücudu da uyusturmakta.

Yinede arastirilmasi taraftariyim.Ama kabullenmek cok zor olan kötü bir aliskalnlikdan ileri gitmiyor sigara sonucta

--------
Bir seye haram hükmünü vermek için illa naslarda (Kur'an ve Sünnette) lafzen (kelime olarak) geçmesi sart degildir
--------

Hüküm kime aitdir.Allah c.c ve Resulune degilmi?.Yani insanlar kendi kafasindan hüküm verecek olurlarsaki mazlum kardesimizin mürsid den aldigi kesinlikle dogrudur denebilir.Herkes Ayet veya hadislere dayanmadan hüküm vermeye kalkarsaki bunu herkes yapabilir.O zaman hepimiz müctehidiz demektir.Yani istegimize göre hüküm verebiliriz nasil olsa nas lazim degil.

Buna binaen bir cok ayeti kerimler mevcut dur Haşr suresinde Allah c.c resulu size neyi getirdiyse onu aliniz ve neden nehyettiysede onsan sakiniz ayeti kerimedi mevcut olmakla birlikte bir cok yerdede bu cesit Ayeti kerimeler vardir.Müctehidleri,Ictihadlari veya Fikih alimlerini hice sayiyorum demek anlamina gelmez lakin Haram konusunda gercekten dikkat etmek gerek ki bunun hakkindada ayeti kerimeler mevcut.Hatta Allah c.c resulune de bir konuda Allah c.c haram etmedigini sen kendine nasil haram edersin diye bir konu var biliyorsunuz.Bunun yaninda sigarayi savunmuyorum.Lakin Haramdir demek de nassiz aklim almiyor.Akil konusunuda derken islam Aklidir veya mantik dinidir demiyorum.Bu sözümün ne anlama geldigini bir cok kisi tahmin edebilir.
__________________
Yazacağın yazının efendisi, yazmış olduğun yazının kölesi ol
DF:BİR ÇOK CEVAP
µmmed isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #5
Alt 09.07.2003, 10:46
Kayıt onayı eksik
 
Nisanur - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: 21.06.2003
Mesajlar: 208
Konulara Teşekkür etti: 0
0 Teşekkür aldı 0 Mesajlar için

Selamunaleyküm
Sigara icmek simdiye kadar mekruh sayiliyordu ama artik haram sayiliyor,
bunu fetvasi da verilmistir birincisi vucuda zarar verdigi icin (intihara giriyor, yani yavas yavas cuvudu öldürüyor ) hatta fetvada sigara icenin evinde yemek yenmez diye fetva cikti,intihar ettigi icin.
Ikincisi sigarayi alkole bandiriyorlarmis o yüzdende haram oluyor.
Bu fetvayi kimin verdigine gelince su anda aklimda degil ama arastiracagim ve hemen yazacagim insallah
Allah icenleri bu illetten cabucak kurtarsin ,amin
Nisanur isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #6
Alt 10.07.2003, 11:19
Kayıt onayı eksik
 
Nisanur - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: 21.06.2003
Mesajlar: 208
Konulara Teşekkür etti: 0
0 Teşekkür aldı 0 Mesajlar için

Alıntı:
Original geschrieben von Nisanur
Selamunaleyküm
Sigara icmek simdiye kadar mekruh sayiliyordu ama artik haram sayiliyor,
bunu fetvasi da verilmistir birincisi vucuda zarar verdigi icin (intihara giriyor, yani yavas yavas cuvudu öldürüyor ) hatta fetvada sigara icenin evinde yemek yenmez diye fetva cikti,intihar ettigi icin.
Ikincisi sigarayi alkole bandiriyorlarmis o yüzdende haram oluyor.
Bu fetvayi kimin verdigine gelince su anda aklimda degil ama arastiracagim ve hemen yazacagim insallah
Allah icenleri bu illetten cabucak kurtarsin ,amin
Kaynak bulunca hemen ekleyecegimi söylemistim .Iste kaynak
Mehmet Zahid Kotku
Ali Haydar Efendi baba
Said Nursi
Bunlari Ludwigshafendeki Kuddisi hoca bilhassa kendi kulagiyla isitmistir, sigaranin haram oldugunu, eger bu hocanin telini isteyen varsa sormak icin ,bana mail yollasin veririm.

Birde Arabistandaki bütün alimlerin toplulugu ittifak ettiler, sigaranin haram oldugunu acikladilar. (eger bunlari kaynak kabul etmiyorsaniz ozaman silebilirsiniz buradan, ben sahsen kabul ediyorum)
Nisanur isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #7
Alt 10.07.2003, 18:20
 
µmmed - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: 06.05.2002
Yaş: 32
Mesajlar: 5,973
Konulara Teşekkür etti: 67
39 Teşekkür aldı 14 Mesajlar için

Demis oldugun kisiyi taniyorum.Yani daha önce görüsmüstük.Kendisinin Fikih konusunda ehil oldugu söylenebilir.

Ama tüm dünya Alimleri bir araya gelsede sadece Haram dir deseler.Bu gene kaynak sayilmaz.

Nedenmi?

Bu kisilerin calismalari gerekiyor.Yani belirli ayetler ve hadisler üzerinde mutlaka calismislardir.Iste onlara bakmak gerek.

Yani şunu demek istemekteyim mesela örnek Saidnursi haram demistir.

Nicin haram demistir?
Hangi ayeti okumus ve onu Tefsir yapmaya calismistir.Veya Yapmistir.Bunun yaninda Hangi hadise bakmis ve bundan dolayi bu hadis denmistir.Zamanimizla kiyaslayacak olursak ki vs...

Herhalde ne demek istedigim anlasildi.Yukaridaki kisilerin haram veya helal demesi ile sahsen ben kabul etmem ha baska kardesler kabul ederler bu olabilir derkende sakin olaki yukaridaki verilmis isimlere saygim sonsuzdur.Ama saygi Dinde dogrudur denmezi gerektirmedigine inanmaktayim.Veya yanlisda demiyorum.

Mesela ilgimi ceken yukaridaki isimlerden bendede Eserleri bulundugundan dolayi Bediuzzaman Hz risalelerinde bu konu gecermi.?

Bu kisilerin sonuc olarak vücuda zararlidir ben kullanmiyorum haramdir diyerek geçiştirdiklerine inanmiyorum.Bu konu üzerinde cok yazilari mevcut olmasi gerek oldugunu düsünmekteyim.Elbette Sigarayida savunmuyorum.
__________________
Yazacağın yazının efendisi, yazmış olduğun yazının kölesi ol
DF:BİR ÇOK CEVAP
µmmed isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #8
Alt 11.07.2003, 01:24
 
Üyelik tarihi: 07.05.2003
Mesajlar: 164
Konulara Teşekkür etti: 0
0 Teşekkür aldı 0 Mesajlar için

SA.

Ben bu konuda yazi yazamayacagim icin, vaktim kisitli, sadece asagidaki yalnisi düzeltmek isterim:

Alıntı:
Ama tüm dünya Alimleri bir araya gelsede sadece Haram dir deseler.Bu gene kaynak sayilmaz.
Ümmed Kardesim,

bu böyle dogru degil.

Cünkü, tüm dünya Alimleri bir araya gelmesi (Hamdolsun Allah'a artik bu aslinda mümkün tel, fax, internet araciligiyla) günümüzde mümkün, fakat yapilmiyor.

Hepsi bir fikir üzerinde birlesse, buna Islami istilahta (=Fachausdruck) "Icma" derler.

Icma ise bizim gibi bir Müslümana (=Müctehid olmayan bir Müslümana) -Ayet ve Hadis gibi- BAGLAYICIDIR!

Yani "yapilabilinir" denene uymak, "yapilamaz" denilenden de uzaklasmak gerekir.

Kisaca bunu aydinlatmak istedim.

Ahmet76 Kardesimin eger vakti varsa, daha genis aciklayabilir bu hususu.

Selam ve Dua ile...
easy-din isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #9
Alt 11.07.2003, 15:17
 
µmmed - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: 06.05.2002
Yaş: 32
Mesajlar: 5,973
Konulara Teşekkür etti: 67
39 Teşekkür aldı 14 Mesajlar için

Alıntı:
Original geschrieben von easy-din


Icma ise bizim gibi bir Müslümana (=Müctehid olmayan bir Müslümana) -Ayet ve Hadis gibi- BAGLAYICIDIR!

Yani "yapilabilinir" denene uymak, "yapilamaz" denilenden de uzaklasmak gerekir.
as abi

Nicin dogru degil abi?.Bunu yazdiginda dogru oldugunu insaAllah ayet ve hadisler ile aciklamaya calisacagim ama nicin dogru degil?

Konu cok değişik bir boyut kazandi ki yukarida yazmis oldugun sözde eminsin degilmi abi

Yani simdi bir cok alim veya dünyanin bir cok Alimi bir araya gelsede iclerinden brisi rüya ile ictihad etse ve digerleride tasdiklese.

O rüyaya inanmak Müslüman a farz mi olur?.Konu rüya degil elbette ama yapilan bir ictihad varki yukaridaki yazida Haramdir deseler yazmistim sadece Haramdir ki bunu sahsen ben kabul edemem abi.

Nicin kabul edemedigimin nedeni ise Islam dini akli degil naklidir.Lakin Cennet Cehennem akil ile aciklanamaz buna inanmak gereklidir.Ama bir cok konu varki Nas lar ile sabittir Yani kisaca şunu demek istemekteyim.Allah c.c ayetleri kuran i kerimde haram dedigi haramdir nicin haramini aramam.

Lakin müctehidlerin yapmis oldugu ictihadlar ise cok değişiktir.Bu insanlar havadan veya sudan ictihad etmeyeceklerine inanmaktayimki bu kisilerin de bakacaklari kaynaklar mevcut.Yalniz yer ve mekan a göre Fetvalar verilmis olabilir ama yukarida bir haramdan söz ediliyor ki bunun şakasi kesinlikle olmaz.

Veya benim bilmedigim bir konu var Hadis veya Ayet varmidir buna benzer Alimler ictihad ettikleri vakit sizlerki onlara uymak ile yükümlüsünüz ve hüküm onlarada aitdir diye?.

Ictihadlar da cikan Fetvalarin yer ve zaman hatta ve hatta mekan a göre verildigini hepimiz biliriz ki bir kisi o mekanda olmaz ise ve ictihadi veya çikmis olan bir hükme mi desem ki hüküm degildir sonuc itibari ile uymaz ise bu insan günaha girmezmi buda islam dinin evrensel olmadiginin yazisinin altini cizmezmi?
__________________
Yazacağın yazının efendisi, yazmış olduğun yazının kölesi ol
DF:BİR ÇOK CEVAP
µmmed isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #10
Alt 11.07.2003, 15:40
 
Üyelik tarihi: 07.05.2003
Mesajlar: 164
Konulara Teşekkür etti: 0
0 Teşekkür aldı 0 Mesajlar için

SA.

Muhterem Ümmed Kardesim,

bu meseleyi insaAllah yarin ikindi vakti ancak cevaplayabilirim. Cünkü su an müsait degilim.

Yarina insaAllah görüsmek ümidiyle...

Selam ve Dua ile...
easy-din isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #11
Alt 12.07.2003, 23:49
 
Üyelik tarihi: 07.05.2003
Mesajlar: 164
Konulara Teşekkür etti: 0
0 Teşekkür aldı 0 Mesajlar için

SA.

Muhterem Kardeşim,

Kusuruma bakma, bugün imtihandan geldim, bayağı yorgundum, uyuya kalmışım.

Sana İcma hakkında kısa bir bilgiyi ekledim, word .doc olarak.

Bunun yanısıra belirtmek isterim ki, sigara içmenin haramlılığına dair icma yok. Hükmünü araştırmak isteyen, güvendiği bir alime sorsun, ya da günümüz meselelerini açıklayan ilmihallere başvursun (H. Karaman Hocanın vs.)

Selam ve Dua ile...
easy-din isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #12
Alt 13.07.2003, 11:50
 
µmmed - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: 06.05.2002
Yaş: 32
Mesajlar: 5,973
Konulara Teşekkür etti: 67
39 Teşekkür aldı 14 Mesajlar için

as abi

Allah c.c razi olsun Tesekkür ederim.Abi aslinda konu sigaradan baska yere gitti ama benim istedigim konuyu eklemissin.

Tesekkür ederim.
__________________
Yazacağın yazının efendisi, yazmış olduğun yazının kölesi ol
DF:BİR ÇOK CEVAP
µmmed isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #13
Alt 13.07.2007, 04:08
 
Üyelik tarihi: 28.06.2007
Mesajlar: 876
Konulara Teşekkür etti: 0
0 Teşekkür aldı 0 Mesajlar için
sigara haram-mekruh

.

sigaranin hükmü insanina göre degi$ir.

1.eger müslüman bir doktor derseki sigara sana zararlidir.haram dir.

2.aile nafakasini keserek ailesini ac birakmak.haram dir.

3. bu durumlar yoksa mekruhtur.







Din yeni çikmis gibi; insanlara göre degisirmis gibi, her gün dinin bir meselesi sorgulaniyor. Mesela içkili namaz kilinir mi sorusuna herkes bir sey söylüyor. Kimisi, ben onaylamiyorum, kimisi, bir sakincasi yok diyor. Hiçbirisi kitaplardaki hükmü bildirmiyor. Halbuki fikih kitaplarinda, (Sarhos olarak kilinan namaz sahih olmaz. Az içkili olarak kilmak mekruhtur. Sallanacak kadar sarhos olanin abdesti de bozulur) deniyor.

Simdi de Zaman Gazetesi’nin 01/09/2006 tarihli “Fethullah Gülen ve Hayrettin Karaman’a göre sigaranin dindeki yeri” baslikli haberininden bazi bölümleri aktaralim:

“FETHULLAH GÜLEN-Tedricî intihar oldugu için sigara haramdir

…Selef ulemasinin bu mevzuda net bir fetva vermemis olmasi ihtimal o dönemde sigaranin zararlarinin bu derece bilinmeyisindendir. Eger onlar da sigaranin zararlarinin bu derece oldugunu bilselerdi fetvalari daha farkli olurdu.

PROF. HAYRETTIN KARAMAN-Sigara, 3 sebepten dolayi dinen haramdir

…Geçmiste Islam alimlerinin bir kismi sigaraya mekruh veya mubah hükmünü vermeleri tamamen bilgisizlikten kaynaklanmaktadir. Tibbi tahliller ortada yokken zararinin bu kadar tehlikeli oldugu bilinmezken mubah veya mekruh hükmü verilmistir.”

***

Soru: “Eski âlimler, sigaranin zararlarini bilmedikleri için sigaraya helal demisler. Bugün sigaranin öldürücü bir zehir oldugu kesin olarak ispat edilmistir. Sigara içmek intihardir. Sigara elbette haramdir” diyenlerin eski âlimleri bilgisizlikle suçlamalari dogru mu?

CEVAP

Çok yanlistir. Günümüzdeki cahillerin, önceki âlimleri sigaranin zararlarini bilmiyorlardi diyerek cahillikle suçlamalari, kiyamet alametidir. Islam âlimlerine olan düsmanligin açik bir örnegidir. Resulullahin vârisleri olan Islam âlimlerini cahillikle suçlamak çirkin bir bid’attir.

Üç hadis-i serif meali:
(Kiyamete yakin, türediler, önceki âlimleri cahillikle suçlayacaktir.) [Ibni Asakir]

(Bu ümmetin sonunda gelenler, önceki âlimleri kötüledigi, cahillikle suçladigi zaman, ilmini gizleyen, Allah’in indirdigi Kur’ani gizlemis olur.) [Ibni Mace]

(Bid’atler çikinca âlim ilmini açiklasin! Ilmini açiklamayana lanet olsun!) [Deylemi]

Kur’an-i kerimi gizleyerek lanete müstahak olmamak için, Islam âlimlerine saldiran türedilere, yine o büyük âlimlerin kitaplarindan alarak cevap vermek zorunda kaldik.

Birçok seyin fazlasi zararlidir. Bunlarin fazlasi zararli diye, azini kullanmaya haram denemez. Aklimiza degil, din kitaplarinda ne yaziyorsa ona uymamiz gerekir.

Tipta kullanilan ilaçlarin çogunda zehir vardir. Çok miktarlari ölüme sebep olurken, az miktarlari ise dertlere deva olmaktadir. Mesela eter için azi ayiltir, çogu bayiltir denmektedir. Allahü teâlâ zehirleri de bosuna yaratmadi. Kanserlilere de zehir verilmektedir. Sigarada da öldürücü zehirler vardir. Çogu elbette zararlidir, ama azi zevkle içilmektedir. Oruçlu kimse, aksam iftar vakti, yemekten önce sigaraya sarilmaktadir. Kafam çalismiyordu, sigara içtim rahatladim diyenler oluyor.

Tütünün zararlari bilinmese bile, zehirli otlarin zararlari bilinmekteydi. Afyon ve türevleri olan eroin, kodein, morfin ile baldiran, zakkum, esrar, kafein, kokain gibi zehirli otlar ve diger zehirler eskiden de biliniyordu. Bilinen bu zehirli otlarin sarhos etmeyecek, zarar vermeyecek miktarlarinin haram olmadigi, az miktarlarini ilaç olarak kullanmanin caiz oldugu, (Feth-ur-rahim, Dürr-ül Muhtar, Redd-ül Muhtar) gibi fikih kitaplarinda yazilidir.

Imam-i Nevevi hazretleri buyuruyor ki:
Sivi içkilerin azi, zarar vermese de haramdir. Zehirli otlarin sarhos etmeyen, zarar vermeyen miktarini ilaç olarak kullanmak caizdir. (Mühezzeb)

Ibni Hacer-i Mekki hazretleri de buyuruyor ki:
Afyon ve diger zehirli otlar haramdir, fakat az miktarlarini ilaç olarak kullanmak caizdir. (Zevacir)

Âlimlerin çogu tütüne mubah demistir. Mesela Seyh-ul Islam Ebülbeka, Ahmed bin Ali Hariri, Ismail Merasi, kadi Abdürrahim, Ganim bin Muhammed Bagdadi, Seyhul Islam Behai, Muhammed Tarsusi, Muhammed Kehvaki, Misir âlimlerinden Yusuf Decvi ve Muhammed bin Abdülbaki Zerkani, allame Abdülgani Nablusi, Abdürrahman bin Muhammed Imadi, allame Ali Echüri, Mahmud-i Samini, Osman Bedreddin, seyyid Abdülhakim efendi, büyük âlim, veliyyi kâmil mevlana Halid-i Bagdadi hazretleri buyuruyorlar ki:

(Zarar ve aliskanlik yapmayacak kadar az içilen tütüne haram ve mekruh demekten sakinmali, kesesine ve sihhatine zarar vermeyecek kadar az içenleri fasik, günahkâr bilmemelidir.)

Zehir yeni çikmadi. Insanlik tarihinden beri biliniyor. Islam âlimleri, buna ragmen ilaç olarak kullanilmasina cevaz vermislerdir. Su halde, (Eskiden âlimler sigaranin zararlarini bilmedikleri için mubah demisler) demenin ne kadar yanlis, ne kadar cahilce, ne kadar ahmakça bir söz oldugu meydandadir.

Din bilgilerinde, açiklanmamis bir sey kalmamistir. Kemale gelmis olan bu dine eklenecek bir sey de yoktur. Dinimiz, kiyamete kadar olacak her seyin hükmünü bildirmistir. Âlimler bunlari açiklamistir. Ictihad için konu kalmamistir. Helal ve haram bellidir. Her çesit uyusturucunun ve zehrin hükmü bellidir. Dinde eksiklik olmaz. Bir âyet-i kerime meali:

(Dininizi ikmal ettim, üzerinize nimetimi tamamladim.)
[Maide 3]

Tamamlanmis bir dinde, sonradan eksik bir sey çikmis olamaz.



.
derinsular isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #14
Alt 13.07.2007, 14:16
burhanefe
 
burhanefe71 - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: 18.02.2007
Yaş: 34
Mesajlar: 1,610
Konulara Teşekkür etti: 0
3 Teşekkür aldı 2 Mesajlar için
Sigara Haram Mi?

Bismillahirrahmanirrahim
Elhamdülillâhi Rabbi’l-âlemîn. Ve’s-salâtü ve’s-selâmü alâ rasûlinâ Muhammedin ve alâ âli seyyidinâ Muhammedin ve ashâbihî ve ezvâcihî ve evlâdihî ve etbâihî ve ehl-i beytihî ve ümmehâtihî ve ebîhi bi-adedi külli şey’in fi’d-dünyâ ve’l-âhireti ve kezâlik. Ve’l-hamdü lillâhi Rabbi’l-âlemîn.

Cenâb-ı Allah'a hamdlerin en güzeli ve üstünü olsun. Rasûl-i Ekrem Efendimiz'e tahiyyelerin en üstünü olsun ki, bu güzel dini bize tebliğ etti.

Nefis terbiyesini Cenâb-ı Allah, Kur’ân-ı Kerîm'de Şems sûresi 8-9. âyetlerde açık açık emrediyor. Cenâb-ı Hakk bu âyetlerin meâlinde: “Allah ona (nefse) iyiliğini ve kötülüğünü ilhâm etti. Kim onu (nefsini) tezkiye ederse kurtuluşa ermiştir.” buyuruyor.

Rasûl-i Ekrem (s.a.v) Efendimiz, savaştan dönmüşlerdi. Sahâbîler yıpranmış bir haldeydiler. Yaralanmışlar, üstleri yırtılmış, yorulmuşlar, çok zararlara uğramışlardı. O haldeyken, Efendimiz (s.a.v) onları topladı ve hutbe îrâd etti: “Şimdi, küçük cihattan büyük cihada döndük.” Sahâbe sordu: “Büyük cihat nedir?” Rasûl-i Ekrem (s.a.v) Efendimiz saadetle şöyle buyurdular: “Kulun hevâsıyla mücahedesidir.”(Hatîb Tarih’inde Câbir (r.a)’den)

Çünkü düşmanla savaşırken, onun attığı ok, kurşun, yani herhangi öldürücü bir silah seni öldürürse cennet kazanırsın. Niyetin hâlis ise cennete girersin. Ama nefsin vurduğu can, cehenneme gider. Onun için nefisle cihat, elbette daha büyüktür. Bizim dinimizde doyduktan sonra yemek yemek haramdır. Helal olan şey, doyduktan sonra haram oluyor. Efendimiz (s.a.v); “akan bir nehir üzerinde bile olsa”, abdest aldığınız zaman, suyu israf etmemizi yasaklamış (bkz. İbn-i Mâce, Taharet 48/425; Ebû Dâvûd, Tahâret 51; İbn-i Mâce, 48/424) ve azalarınızı üçer defadan fazla yıkamamızı israf saymıştır. İsrafı da Allah sevmez. Yine bu konuda Cenâb-ı Allah A'raf sûresi 31. âyetinde buyuruyor: “Yiyiniz, içiniz, fakat israf etmeyiniz. İsrafçıları Allah sevmez.” İmam Birgivî hazretleri, Vasiyetnâme adlı eserinde: "Kim bile bile bir pirinç tanesini, bir buğday tanesini, bir mercimek tanesini israf ederse, Cenâb-ı Allah onu cehenneme gönderir.” diyor. Şimdi yaşadığımız ortamda öyle fakir insanlar var ki, ekmek bulamıyorlar. Evinde soba yanmayan insanlar var. Evine et girmeyen, kira veremeyen insanlar var. Şimdi bir insan, bir yandan, Cenâb-ı Hakk'ın emirlerini bir tarafa atıp içki içiyor, sigara içiyor, israf ediyor, öbür yanda da bir komşusu açsa, çıplaksa, odun-kömürü yoksa, o Allah katında sorumludur. Çoğu insanın günde içtiği sigaranın parası, en azından dört beş ekmek yapar. Bu parayı, ekmek için fakir komşusuna verse daha iyi değil midir? Zaten Rasûl-i Ekrem Efendimiz (s.a.v) şöyle buyurmuyorlar mı: "Yanında komşusu açken, bunu bile bile, kendi tok yatan kişi bizden değildir (bana tam îman etmiş sayılmaz).” (Hâkim; Taberânî; Câmiü’s-Sağîr)

Bu kadar âyet ve hadisler varken, tütünün de hem vücuda, hem ekonomik duruma zararı olurken, haram oluşu açıkça belli değil midir?

Hesapladım, günde bir-iki paket sigara içen bir insan, bir sene içmese, ayırdığı parayla umreye gidebilir. İki veya üç sene içmese hacca gider. Peki, o parayla bunları yapsa daha iyi olmaz mı? Ne yazık ki, kötü bir alışkanlıktır sigara. Çünkü onda nikotin var. Bir nevi uyuşturucudur bu. İnsanın hem beynini, hem de vücudunu uyuşturuyor ve vücut buna alışınca devamlı istiyor. Tıp bilginleri tespit etmiştir ki, özellikle hamile kadınlara sigara daha çok zarar vermektedir. Çocukları cılız, sakat doğuyor. Normalde 3 kg. civarında olması gereken bir çocuk, 1 kilo 200-300 gr. geliyor. Çünkü lazım olan oksijeni sigara yüzünden alamıyor. İstanbul Cerrahpaşa Tıp Fakültesi'nde Profesör olan arkadaşım Yaşar Bağdatlı, bir sohbet esnasında: “Hocam, bir sigarada otuz binden fazla hastalık mikrobunu tıp tespit etmiş durumdadır. İsterseniz size dosyayı göndereyim.” dedi. Diyanet de bunun haram olduğuna dair fetva vermiştir.

Âlimlerimizden Abdulazîz ed-Debbâğ, İmam Birgivî, İsmail Hakkı Bursevî, Mehmed Zâhid Kotku gibi bir çok ilim adamları sigara için haram diyorlar. Bu apaçık bir şeydir. Amerika vb. Batı ülkelerinde kapalı yerlerde sigara içmek yasaktır. İçen cezalandırılır. Reklâmını yasaklamışlar. Ülkemizde de sigara yasağı yeni uygulanmaya başladı. Artık araç vb. kapalı yerlerde içmek suçtur. Rasûl-i Ekrem Efendimiz; “Kim sarımsak veya soğan yerse (soğan, sarımsak helal olduğu halde, kokusu yüzünden) mescidimizden uzak dursun!” (Buhârî, Ezân 160) buyuruyor.
Peki ya tütün? İnsan namazda yanında bir sigara içen bulunduğu zaman, rahatsız oluyor, ne kadar sıkıntı çekiyor. Secdeye gittiği zaman, ondaki sigara kokusu, pis bir şekilde kokuyor ve yanındakilere ulaşıyor. Hâlbuki ne hakkı var bir Müslüman’ın diğer bir Müslüman’ı ikrah ettirmeğe?

Maalesef bugün Şark’ta bile hemen hemen âlimlerin ve şeyhlerin yüzde seksen-doksanı bu meseleyi kavrayamamışlardır; hala kendileri içiyorlar ve talebelerine de bu kötü alışkanlığı durmadan aşılıyorlar. Onlar daha haramdan kaçınma konusunda bir adım atmamışlar ki, nasıl talebe yetiştirecekler? Kendi nefsini terbiye edemeyen bir âlim nasıl başkasını terbiye edecek?

Sigaranın haram olduğu apaçıktır. Akla olan zararı, vücut ve nefse olan zararı, maddî zararı meydandadır. Dinin ve tıbbın zararlarını belirttiği sigarayı savunmanın anlamı nedir? Kendi nefsinde bunu tatbik edemeyecek kadar iradesiz bir âlim, iradesiz bir şeyh kendisini terbiye edememiştir ki, başkasını nasıl terbiye etsin?
Sigara içenler, katiyetle Rasûlullah (s.a.v)'i göremez. Melekler de bundan tiksinirler. Geçen gün Konya'ya gitmiştim. Allah (c.c) nasip etti, Mevlânâ hazretleriyle görüşme oldu. Bana dedi ki: “Buradaki cemaatinden şikâyetçiyim.” “Neden şikâyetçisiniz?” diye sordum. Dedi ki: “Bazen ben gidiyorum, bazen adamlarımı gönderiyorum sohbetlerinize. Ama oraya bakıyoruz ki, sigara içip gelenler var. Ağızları kokuyor, bu da bizi rahatsız ediyor. Bırakıp geliyoruz. Sana şikâyet ediyorum.” Bir araştırma yaptık, beş- altı kişinin sigara içtiğini öğrendik. Onların sigaralarını, aldık, attık, yaktık. Onlar da tevbe ettiler.

Hem maddî yönden zararlı, hem sağlık yönünden zararlı... Hiç faydalı tarafı yok ki bunun! Kimse kalkıp faydasını iddia edemez. Bu nasıl akıldır ki, faydası vardır diyebiliyorlar? Belki de geçmişte bir âlim yanlış fetva vermiş olabilir. Mümkün... O zaman, zararları bilinemeyebilir. Şimdi ilim de tıp da ilerliyor. Bunun yanlış bir fetva olduğu ortaya çıktı. Daha bu konuda iddia etmenin anlamı nedir? Ben o şeyhlere-meşâyihlere, âlimlere seslenirim ki; ilk önce haramdan geri adım atın, Allah'a tevbe edin ve sizin arkanızdan gelen talebeleriniz de tevbe etsin!
Bu sayıda yer alan tasavvufî tefsir yazımıza müracaat ederseniz, âyet ve hadisler, kötü işlerin nefisten, iyiliklerin de Allah’tan olduğunu açıklamaktadır. Bir kötülük yapıldığı zaman, kalbe siyah bir nokta düşer. Eğer tevbe istiğfar edilirse Allah onu siler. Eğer etmeyip devam ederse, siyahlık kalbi kaplar ve karartır. Şimdi bu dinimize göre haramdır. Kimse bunun helal olduğunu ispatlayamaz. Mademki haramdır, kalpte siyah nokta oluşturuyor, ancak içmemek üzere tevbe etmek gerekir. Bu tevbeyi devamlı kılabilmek için ise Allah’ı bol bol zikretmelidir. Sigarada bir nikotin bağımlılığı var. O alışkanlığı zikrin nuru siler. Ben de otuz beş-kırk sene önce içiyordum. Ama Allah’a şükür, bıraktım, kurtuldum elhamdülillah... En fazla bir-iki gün o nikotinin bana etkisi oldu. Fakat Allah'ı fazla zikrettikçe, o zikrin nuru, onu sildi attı. Sigara içen bütün kardeşlerimize, buradan sesleniyorum: Bir daha içmemek üzere tevbe edin ve Allah’ı bol bol zikredin. Peygamber (s.a.v)'e salavât getirin. Gerek Cenâb-ı Hakk’ın zikrinin nurları, gerek Rasûl-i Ekrem Efendimiz’in nazarlarının nurları, hâsıl olan sıkıntıyı giderecektir. En güzel yol budur. Sigarayı bir anda bırakın. O yavaş yavaş bırakılmaz. Oruç tuttuğumuzda her şeyi bir anda bırakabiliyor, Cenab-ı Allah için her şeyi bir anda kesebiliyoruz. İşte oruçtan ilham alarak sigarayı da bir anda bırakmak gerekir.

Allah, bize bu vücudu emanet olarak vermiştir. Allah'ın bize verdiği bu vücuda bütün dikkatimizle saygı göstermemiz, ona en iyi şekilde bakmamız gerekir. Daha açıkçası, Allah'ın emanetine ihanet etmememiz gerekir. Hâlbuki biz insanlar, bizlere tertemiz olarak verilen vücudu gerek alkollü içkilerle, gerekse sigaranın nikotini ve dumanları ile yıpratıyoruz, zehirliyoruz. Bir nevi emanete ihanet ediyoruz. Biz, insan olarak emanet bıraktığımız bir eşyayı korumayan, onu kırıp bozan emanetçiye iyi gözle bakmayız. İşte Allah Teâlâ da emanetini iyi korumayanı sevmez. Bize en iyi, en güzel bir şekilde emanet edilen vücudumuzu alkol ve sigara gibi yıpratıcı maddelerle doldurmaya hakkımız yoktur.

Sigara ve benzeri alışkanlıkların ruhî hayatımızı yıpratıcı bir takım etkileri de vardır. Alışkanlık hâlini almış olan tutkular, insanlarda kendinden başkasını düşünmeme gibi psikolojik bir duygunun oluşmasını sağlamaktadır. İşte sigara tutkusuna sahip bir kimse, çevresindekilere zararlı olacağını düşünmeden, sırf bu tutkusunu tatmin için sigarasını içmektedir. Bu durum insanlarda “bencillik” (enâniyet) duygusunu kuvvetlendirmektedir. Bu huy ise ahlâk-ı zemîmedendir. İnsanlar arasındaki ferdî, âilevî ve toplumsal geçimsizliklerin temelinde hâkim olan duygulardan biri de bencilliktir.

Sigara ve benzeri uyuşturucu maddeler, beyin hücrelerini etkileyerek düşünmeyi, dolayısıyla sağlıklı muhakeme, karşılaştırma ve çözümleme yeteneğini zayıflatmaktadır. Çağımızın insanının her geçen gün rûhî bozukluklara sürüklenmesinin sebeplerinden biri de budur.

Sigaranın ana maddesi olan tütün, o kadar zehirli bir maddedir ki, bir paket sigarada bulunan tütünün içindeki nikotin ve zehirleyici maddeler laboratuarda damıtılarak elde edilse ve bir insana içirilse, onu bir kaç dakika içinde öldürebilecek güçtedir. Bu bakımdan bazı yörelerde görülen bir alışkanlığa da değinmekte yarar görüyorum: Bu yörelerde “tütün çiğnemek” diye bir âdet vardır. Tütünden gayet az bir miktar ağza alınarak sakız gibi çiğnenir ve tütünden çıkan öz, emilir. Bu, esrar kadar değilse de ona yakın bir keyif ve uyuşukluk verir. Beyni de bir nevi zehirler. Ölçüsü bilinmeyip fazla miktarda alındığında ise insanın ölümüne sebep olmaktadır.


Kardeşlerim, bütün bu anlatılanlar, tütünün tehlikesini ve kötülüğünü anlatmaya yeter kanaatindeyim.

Ve's-selâmü alâ men ittebea'l-Hüdâ!

Alıntı:Özlenen Fark Dergisi
Abdullah Faruki El Müceddidi(k.s.)ile sigara ve nefis tezkiyesi üzerine bir sohbet'ten
__________________
İnna lillahi ve inna ileyhi raciun
burhanefe71 isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #15
Alt 13.07.2007, 14:52
 
tek bir - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: 11.03.2007
Mesajlar: 202
Konulara Teşekkür etti: 0
5 Teşekkür aldı 4 Mesajlar için

ALLAH aşkına kafadan haram uydurup ta harama girmeyin.Sigara vücüda cebe zarar verebilir tamam da bunlar haram kategorisine girmesi için yetiyor mu?
Yanlış hatırlamıyorsam Seyyid Taha hz. miydi.Hutbede ''tütün haram'' diyen imama karşılık dışarı çıkınca müridlerine birer cıgara yaktırmıştır.Aklen şeriat olmaz.Yeniden haram uydurmak için değil de asıl haram olanlardan sakınmak için çalışın.
tek bir isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #16
Alt 13.07.2007, 18:17
burhanefe
 
burhanefe71 - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: 18.02.2007
Yaş: 34
Mesajlar: 1,610
Konulara Teşekkür etti: 0
3 Teşekkür aldı 2 Mesajlar için

Alıntı:
tek bir´isimli üyeden Alıntı Mesajı göster
ALLAH aşkına kafadan haram uydurup ta harama girmeyin.Sigara vücüda cebe zarar verebilir tamam da bunlar haram kategorisine girmesi için yetiyor mu?

bak canım kardeşim sana şu şekilde ifade etmeye çalışayım Peygamber Efendimiz(d.s.v.) buyurmuyormu ''israf haramdır'' diye sigaraya vereceğin para ile çocuklarına alacağın ufak tefek hediyeler onları sevindirmez mi?ikincisine gelelim bu sigaraya vereceğin parayı bir sene boyunca biriktirsen sana bir umre parası çıkar şimdi sana soruyorum sigara içmek yerine umreye gitmeyi tercih etmezmiydin?sonrasında bizlere bu beden emanet olarak Cenabı Hak tarafından verilmemişmidir?sigara içrek sigarada bulunan yüzlerce zehiri vücudumuza alıyoruz sen kendi kendine bilerek vücuduna zehir enjekte edermisin ama sigara ile bu zehirleri alıyoruz.şimdi soruyorum bizlere emanet olarak verilen bu bedeni sahibine tekrar sapasağlam geri vermeye çalışmamız gerekmez mi?işte vücudumuza verdiğimiz zarar ve israfın haram oldugunu bile bile sigaraya verdiğimiz paranında haram olacağını düşünemiyormuyuz bunda illaki bir ayet veya hadis aramaya lüzum varmı?
__________________
İnna lillahi ve inna ileyhi raciun
burhanefe71 isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
  #17
Alt 13.07.2007, 18:28
 
Üyelik tarihi: 28.06.2007
Mesajlar: 876
Konulara Teşekkür etti: 0
0 Teşekkür aldı 0 Mesajlar için

Alıntı:
burhanefe71´isimli üyeden Alıntı Mesajı göster

bak canım kardeşim sana şu şekilde ifade etmeye çalışayım Peygamber Efendimiz(d.s.v.) buyurmuyormu ''israf haramdır'' diye sigaraya vereceğin para ile çocuklarına alacağın ufak tefek hediyeler onları sevindirmez mi?ikincisine gelelim bu sigaraya vereceğin parayı bir sene boyunca biriktirsen sana bir umre parası çıkar şimdi sana soruyorum sigara içmek yerine umreye gitmeyi tercih etmezmiydin?sonrasında bizlere bu beden emanet olarak Cenabı Hak tarafından verilmemişmidir?sigara içrek sigarada bulunan yüzlerce zehiri vücudumuza alıyoruz sen kendi kendine bilerek vücuduna zehir enjekte edermisin ama sigara ile bu zehirleri alıyoruz.şimdi soruyorum bizlere emanet olarak verilen bu bedeni sahibine tekrar sapasağlam geri vermeye çalışmamız gerekmez mi?işte vücudumuza verdiğimiz zarar ve israfın haram oldugunu bile bile sigaraya verdiğimiz paranında haram olacağını düşünemiyormuyuz bunda illaki bir ayet veya hadis aramaya lüzum varmı?
.


güzel bir nasihat ama nasihattan daha cok i$tihada benzemi$.



bakin i$tihate yetkili alimlerin hükmünü cikardiklari sonucu verinoyrum.


sigaranin hükmü insanina göre degi$ir.

1.eger müslüman bir doktor derseki sigara sana zararlidir.haram dir.

2.aile nafakasini keserek ailesini ac birakmak.haram dir.

3. bu durumlar yoksa mekruhtur.


geri kalani nasihat olur .

.
derinsular isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla