| İSTATİSTİKSEL VERİ AZLIĞI
İslam Konferansı Örgütü'nün (İKÖ) resmi istatistiksel veri tabanı, internet kullanıcılarından, traktör sayısına kadar bu 57 ülkenin her biri hakkında bilgi içerir. Ancak bilimsel araştırmalarla ilgili bilgi yok denecek kadar azdır. Dünya Bankası ve Birleşmiş Milletler gibi örgütlerin veri tabanlarında da İKÖ ülkelerine ilişkin bilimsel veriler yeterli değildir. Bütün bu veri yetersizliği aslında, bu ülkelerin bilime çok fazla ilgi duymamalarının bir yansıması olabilir.
Nature, İKÖ ülkelerinin bilimsel ve teknolojik durumlarıyla ilgili daha ayrıntılı bir tablo elde edebilmek için resmi kaynaklardan elde ettikleri bilimsel göstergeleri yeniden düzenleyerek tüm İKÖ ülkelerini içine alan genel bir değerlendirme yaptılar.
UNESCO veya Dünya Bankası Gelişme Göstergeleri gibi güvenilir kaynaklar İKÖ ülkelerindeki bilimsel harcamalara ilişkin az sayıda veri içerir. Ancak 1996-2003 yıllarını kapsayacak şekilde, 20 İKÖ ülkesi için bu bilgileri birleştirince, araştırma ve geliştirme harcamalarıyla ilgili ortaya anlamlı bir rakam çıktı. Yüzde olarak ifade edilen bu rakam, gayri safi milli hasılanın yüzde 0.34 dolayında bir orandı. Oysa aynı dönemde dünya ortalaması yüzde 2.36 idi.
İKÖ ülkelerinin pek çoğu dünyanın en yoksul ülkeleri arasında yer almakla birlikte, bunların harcamaları, benzer gelir aralıklarındaki ulusal ortalamalarla karşılaştırıldığında sürekli olarak düşük çıkar. Bunların içinde tek istisna Malezya ve Türkiye 'dir. Bir tek bu ülkelerin bilimsel harcamaları orta zenginlikteki diğer dünya ülkeleriyle karşılaştırılabilir. Gelir düzeyi söz konusu olduğunda, hiçbir ülke, bilimsel harcamalarda petrol zengini ülkeler kadar cimri değildir. Örneğin Suudi Arabistan ve Kuveyt 'in bilimsel harcamaları, en yoksul İKÖ ülkesine oranlandığında çok düşüktür.
Bilimsel araştırmalara para akıtılmamasının nedenlerinden biri harcamalarda geçerli olan önceliklerdir. Pek çok İKÖ ülkesi, özellikle de en zenginleri, bilim, eğitim ve sağlığa harcadıklarından daha fazlasını silahlanmaya harcarlar. Askeri harcamalarda başı çeken 6 ülke İKÖ üyesidir. Bunlar Kuveyt, Ürdün, Suudi Arabistan, Yemen, Suriye ve Umman'dır. Bunların her biri 2003 yılında GSMH'nın yüzde 7'sinden fazlasını silah alımına harcamışlardır. Buna karşın Afrika'daki İKÖ ülkelerinin silahlanmaya ayırdıkları pay Asya'daki İKÖ ülkelerine göre çok düşüktür. EĞİTİME YATIRIM
İKÖ ülkelerinin bilime ayırdıkları bütçe dünyanın en düşük bilim bütçelerinin yakınlarında gezinse de bunların eğitime ayırdıkları pay çok büyük bir çeşitlilik sergiler. Malezya, Suudi Arabistan ve Yemen'in göreceli eğitim bütçeleri dünyanın en yüksekleri arasında sayılabilir. Fas, Tunus ve İran da eğitime ciddi bir pay ayırırlar. Bu 6 ülke dünyada eğitime en fazla yatırım yapan 25 ülke arasında yer alır.
İKÖ ülkelerinin eğitim alanındaki performansları da farklılık gösterir. Dünya Bankası'nın "eğitim endeksi"ne göre pek çok ülkenin sahip olduğu insan kaynakları bilim ve teknoloji yatırımlarını daha fazla tüketiyor. Ancak bu endeks çerçevesinde en düşük performansa sahip 20 ülkenin 15'inin İKÖ'ne üye ülkeler olduğu görülüyor. Bunların başında Afrika ülkeleri, Bangladeş ve Pakistan geliyor. İKÖ ülkelerinin bilim ve teknolojiye yaptıkları düşük yatırımlar, ayrıca yetersiz sayıda ve zayıf bilimsel çalışmalarda da kendini gösteriyor. Bu bağlamda hem bilim adamı sayısı düşük, hem de bilimsel makale sayısı da yetersiz.
1996-2003 yılları için Dünya Bankası Gelişim Göstergeleri, 19 İKÖ ülkesi için bir milyon kişiye düşen bilim adamı sayısını ortaya çıkartıyor. Bu İKÖ ülkeleri dünya ölçeğinin en dibinde yer alıyorlar. Performansı en yüksek ülkelerde (Finlandiya, İzlanda, İsveç ve Japonya) her milyon kişiye 5.000 bilim adamı düşüyor. İKÖ ülkelerinde en yüksek puan Ürdün'e ait. Bu ülkede bir milyon kişiye 1.927 bilim adamı düşüyor. Bu arada İKÖ ortalaması 500.
ABD Ulusal Bilim Vakfı'nın veri tabanında bilimsel üretimi en düşük 28 ülkenin yarısı İKÖ'ye üye. 2003 yılında dünyada ortalama bir milyon kişiye 137 makale düşüyor. Ancak bilimsel verilere sahip 47 İKÖ ülkesinin hiçbirinde bir milyon kişiye 107'den fazla makale düşmüyor. Bu arada İKÖ ortalaması yalnızca 13.
Dahası, son 20 yıldır 24 İKÖ ülkesinin ürettiği bilimsel makale sayısının aynı kaldığı veya düşüş gösterdiği görülüyor. Bu arada bazı çarpıcı istisnalar söz konusu. Türkiye 'nin ürettiği ortalama makale sayısı 1988'deki 500'den 2006'da 16 bini aştı. (Şekil 2) Diğer bir yükselen yıldız da İran. İran, 10 yıl önce yılda 100'den az makale üretirken, bugün yaklaşık 2.000 makale üretiyor. Bu iki ülke de bir zamanlar İKÖ'nün makale şampiyonu Mısır'ı geride bırakmış durumda. Mısır'da makale sayısı 1988 ile 2003 yılı arasında çok yavaş bir gelişme gösterdi. BİLİMSEL BÖLÜNME
İKÖ ülkelerinin yayımladığı makaleler çok geniş bir bilim dalı çeşitliliği sergiliyor. Sağlık ve sosyal bilimlerin, Güney Asya ve Afrika ülkelerinin dışında pek fazla ilgi çekmediği görülüyor. Kimya ve fizik bilim dallarındaki makaleler Orta Asya Ülkelerinde daha yüksek bir paya sahip olurken, yaşam bilimleri Kuzey Afrika, Endonezya, Suudi Arabistan ve Malezya'da yoğun ilgi çekiyor. Mühendislik daha çok Ortadoğu ve Kuzey Afrika ülkelerinde ilgi merkezi konumunda.
__________________ Herşeyin doğrusunu Allah bilir !!! İmzada bulunan Resim ve Linkleri görebilmeniz için 0 Mesajınız olması gereklidir !.Sizin ise şuan 0 Mesajınız var. |