|
Dr.Riza Nur
Selamun Aleykum,
Dr. Riza Nur Osmanli Imparatorlugunun son devrinde ve Cumhuriyetin ilk kuruldugu yillarda devletin en üst kademelerinde görev yapmis bir sahis. Esas meslegi Tip doktorlugu olmasina ragmen ozellikle Turk tarihi konusunda buyuk eserleri var. Yanilmiyorsam bunlarin en büyügü 18 ciltlik Türk Tarihi isimli ansiklopedik kaynak. Bütün bu kitaplarin orjinal kopyalari Berlin ve Londra Kütüphanelerinde. kitaplarinin yok edilecegi korkusuyla orjinallerinin kendisi Almanya'ya gondermis.
Ilk Cumhuriyet hükümetinin Milli Egitim bakani, yani Atatürk'ün kurdugu kabinede yer almis bir insan. Fakat daha sonralari kendi deyimi ile - gördügü rezillikler'den - sonra Atatürk'le arasi acilmis ve iliskileri düsmanliga dönüsmüs. bu yüzden hayatinin son birkac senesini Paris'te gecirmek zorunda kalmis.
Kitaptan aklimda kalan bir iki örnek veriyim; Saniyorum Ismet Inönü olacakti, Gazi kosunu icat eden ve bu is icin Türkiye Cumhuriyetinin toplam bütcesi bes milyon TL iken toplam bir milyon TL'e yaris ati ithal etmis. Savastan yakayi yeni kurtarmis genc bir devlet olan T.C. ekonomik anlamda mahvolmus bir durumda iken adini hatirlayamayacagim yabanci bir devletten harabe bir kruvazör alarek restorasyonu isini kardesi Topal Riza'ya vermis. Ben sahsen kitabi okuyunca agzim acik kaldi, daha bircok misaller var ama bazilari ahlaki degerlere tecavüz ettii icin veremiycem.
Lozan antlasmasi icin Isvicre'ye giden Türk heyetinde imis, yani Ismet Inönü ile beraber oradaymis ve kendi anlatmasina göre Ismet Inönü Musul ve Kerkük' verip kurtulalim derken Riza Nur ve birkac arkadasi buna engel olmus ve bunun yaninda yunanistan ve Türkiye arasinda azinliklarin degismesi maddesini'de Lozan Antlasmasina ekletmis. Buna göre Türkiye'deki Hristiyan azinligin ve Sebataycilarin( Kitap:Mehmet Sevket Eygi) Yunanistan'a, orada eziyet gören Türklerin de Türkiyeye iadesi gerekiyormus ama Ismet Pasa iktidari süresince bu konuya hic el atmadigi icin özellikle Sebataycilar Türkiye'nin bas köselerine kazik cakmayi basarabilmis. Yani anlatmasina göre bugün Musul ve Kerkük'ün Türkiye topragi oldugu Lozan'da tescil edilmis fakat daha sonra gelen hükümetler isin ucunu biraktigi icin arada kaybolup gitmis.
tabiiki bu insanin anlattiklarinin dogru olup olmadigini ispat etmek gibi bir durum söz konusu olamaz. Türkiye'da bildigimiz gibi Tarih kitaplarinin pek bir güvenilirligi yok ve ben inaniyorum ki Türk genclerine nakledilmeyen bir cok saptirilmis gercekler var. Ama adam kitabin basinda samimi bir ifade ile bu anlattiklarinin tamamen kendi hatiralari oldugunu ve bazi insanlar hakkinda subjektif görüsleri olabilecegini fakat gercegi butun ciplakligi ile yazmaya calistigini söylemis.
Kitabi nerden bulabilirsin bilmiyorum, Türkiye'da Bogazici yayinlari var ama bildigim kadari ile bu kitap Türkiye'de yasakti. eger yayinlanmis ise buyuk bir ihtimalle her tarafi sansüre ugramistir. Yine de bakabilirsin. Benim okudugum kitap 1940 Duisburg baskisi idi, yani Almanya'da basilmis oldugu icin sansürsüzdü. eger Almanya'da oturuyorsan kütüphanelerden temin edebilirsin.
Seni tanimiyorum ama bir Türk insaninin Riza Nur'u tanimiyor olmasi onun adinin bilerek tirpanlanmaya calisildigini gösterir bence.... ben'de sahsen Türkiye'deki ogrenim hayatim boyunca bu adamin adini hic bir kitapta gormedim...Meyve veren agac taslanir...
|