| Irak tehlikeleri artarken Irak’taki anayasal süreç Amerikalıların istediği gibi gitmiyor. 2005 yılı başlarında yapılan ve pek çok kesimin şaibeli bulduğu seçimleri Amerikalılar baskı ve zorlama ile hemen herkese ‘başarı’ (!) diye kabul ettirmişlerdi. AKP hükümeti de daha önceden yaptığı eleştirileri unutup, Irak seçimlerinin bir ‘başarı’ olduğuna karar vermişti.
Seçimler geçici bir süreç başlatmıştı. Irak’ta yapılan ilk seçimler olması hasebiyle önemliydi; ancak, seçilenlerin görev süresi aşağı yukarı bir yıl içerinde dolacaktı. Irak anayasasının hazırlanması için bir süreç başlatılıyordu. Buna göre, yeni parlamento anayasayı hazırlamak için bir komisyon oluşturacak. Bu Komisyon çalışmalarını Ağustos ayında sonuçlandıracak ve daha sonra bu metin, referandum yoluyla kabul edilecek ve sonuçta ülkenin anayasası olacaktı. Ardından yapılacak seçimler yoluyla yeni bir parlamento oluşacaktı. Yıl sonunda görevine başlayacak bu parlamento ilk uzun süreli görev yapacak parlamento olacaktı.
Ancak işler o kadar kolay gitmedi. İlk sorun seçimleri boykot etmiş bulunan Sünni bölgeleri adına kimlerin parlamentoya ve anayasa çalışmalarına katılacağı konusunda çıktı. Sonra parlamento içinden ve dışından Sünnileri temsil ettiğine inanılan bazı kimseler bu çalışmalara katıldılar. Bunların gerçek manada Sünnileri temsil edip etmedikleri bir soru işareti olarak kaldı; ancak en azından bu sorun masa başında aşılmış göründü. Bu arada Kürt grupların etnik federalizm talepleri anayasanın zamanında tamamlanması önünde bir engel oluşturdu.
Irak’ın kuzeyinde devlet kurma çabaları içerisinde bulunan iki Kürt grubu kendi devletlerinin zamanla bağımsızlığına cevaz verecek bir anayasal düzenlemede ısrar ettiler. Sonra bu düzenleme taleplerinden kısmen geri adım attılar; ancak kendi denetimlerinde bulunan bölgelerde tam otonomi elde ettiler. Onların bu talepleri benzeri isteklerin Şiiler tarafından istenmesi sonucu doğurdu. Şiiler ve Kürtler kendi taleplerini kısmen ya da tamamen Irak anayasa taslağına sokturmayı başardıkça Sünnilerin itirazlarının hem kapsamı arttı hem de sertlik dozu yükseldi.
Şu anda bir taslak metin oluştu. Bunun referanduma tabi tutulması gerekiyor. Eldeki mevcut geçici yönetim yasasına göre üç bölgede reddedilmesi halinde bunun geçerli anayasa metni haline gelmesi mümkün olmayacak. Sünnilerin elinde üçten fazla bölge bulunduğu için bu anayasa taslağının reddedilmesi ihtimali yüksek. Daha önce Kürtlerin elinde bulunan üç bölgede reddedilmesi ihtimalinden bahsedilirken, şimdi bu veto silahı Sünniler için geçerli hale geldi.
Yabancı televizyonlara konuşan Şii liderler ve Şii yorumculardan pek çoğu da anayasa taslağının Sünniler tarafından reddedileceğini belirtiyorlar ve böyle bir durumda yeniden seçimlerin yapılmasının gerekli olacağını; bunun da kötü bir şey olmayabileceğini; zira Sünnilerin bu defa seçimlere katılmak isteyeceklerini; çünkü ancak böyle bir yolla parlamnetoda etkili olabileceklerini gördüklerini ifade ediyorlar. Sanki Şiilerle Sünniler Kürt grupların dikte ettiği bu anayasayı reddettirmek konusunda uzlaşmış gibiler...
Bu arada referanduma giden günlerin ve sonrasının çok kanlı geçeceğine dair öngörüler de giderek doğru çıkıyor. Asayişin neredeyse tamamen ortadan kalkdığı bir Irak söz konusu. Amerikalıların büyük beklentilerle dünyaya ilan ettikleri Ocak seçimleri de kan ve göz yaşını dindiremedi. Hatta Ocak’tan bu yana neredeyse katlamalı arttı. Bu arada ABD Genelkurmay Başkanı Irak’tan çekilmemelerini ifade ettiği en son analizinde savaşın kaybedilmesi ihtimalinden bahsetmiş oldu. Amerika’nın Irak savaşını kaybettiğine dair seslerin Amerika içerisinde artış göstermesi enteresan. Amerika’nın güya demokrasi getirmek için başlattığı ve yüzbinlerce masum insanın ölümüyle devam eden macera bölgenin kabusu olmaya devam edecek gibi. Sık sık ortaya atılan bölünme senaryolarının daha kötü kabuslara sebep olacağı da ortada.
Doç Dr Hasan Ünal
__________________ Ey İnsan! Kerim olan Rabbine karşı nedir seni aldatan (İnfitar,6) İmzada bulunan Resim ve Linkleri görebilmeniz için 0 Mesajınız olması gereklidir !.Sizin ise şuan 0 Mesajınız var.
|