| Avrupa, Teziç'in yasakçý tezlerini yalanlýyor Anayasa deðiþikliðiyle ilgili tartýþmalara katýlan YÖK Baþkaný Erdoðan Teziç, üniversitelerdeki yasakçý uygulamalara Avrupa'yý dayanak gösterdi.
Ancak AB üyesi hiçbir ülkede Teziç'in dile getirdiði yasaklamalar üniversitelerde uygulanmýyor. Özellikle üniversite öðrencilerinin dinî vecibelerine göre giyinmesine iliþkin bir yasak bulunmuyor. Türkiye'nin laiklik anlayýþýný model aldýðý ve laikliðin en katý yorumunu uygulayan Fransa'da bile Müslüman öðrenciler derslere istedikleri þekilde giriyor. Avrupa'da en kalabalýk Türk nüfusunun yaþadýðý Almanya'da da üniversitelere giriþte kýyafet yasaðý bulunmuyor. Münih Uygulamalý Bilimler Üniversitesi Öðretim Üyesi Prof. Dr. Ömer Bucak, çok sayýda baþörtülü Türk öðrencinin üniversitelerde öðrenim gördüðünü belirtirken, herhangi bir yasaðýn söz konusu olmadýðýna dikkat çekiyor. Din konusunda Avrupa'nýn en özgür ülkelerinden birisi olan Ýngiltere'de ise sadece hizmet alanlar deðil hizmet verenlere yönelik de bir yasak yok. Baþörtülü olarak devlet memuru olunabilen ülkede çok sayýda baþörtülü Müslüman polis görev yapýyor. Polis üniformasý, Müslüman bayan polislerin dinî vecibelerine göre uyarlanmýþ durumda.
2004'te devlete ait ilk ve ortaöðretim okullarýnda öðrencilerin büyük haç, kippa ve baþörtüsü ile derslere girmesini yasaklayan Fransa, özel ilköðretim kurumlarý ve üniversiteleri kapsam dýþý býraktý. Fransýz üniversitelerinde çok sayýda baþörtülü, Müslüman öðrenci hiçbir sorunla karþýlaþmadan derslere giriyor. Baþörtüsüyle ilgili tartýþmalar sýrasýnda üniversiteler de gündeme geldi. Fakat üniversitelerin "özgür alanlar" olarak kalmasý gerektiði ve öðrencilerin "ergin" insanlar olduklarýna dikkat çekilerek yükseköðrenim kurumlarý kanuna dahil edilmedi.
Öðretmen maaþlarý dahil masraflarýnýn tamamýna yakýný devlet tarafýndan karþýlanan Hýristiyan ve Musevi cemaatlerine ait özel kolej ve liselerde de bu yasak uygulanmýyor. Katolik cemaatlerinin iþlettiði okullarýn hemen hepsinin içinde "chapel" adý verilen küçük kiliseler bulunuyor. Fransýz Milli Eðitim Bakanlýðý'nýn denetiminde çalýþan bu kurumlar devlet okullarý ile ayný programý takip etmek zorunda. Fakat okul derslerinin dýþýnda öðrencilere seçmeli olarak din dersi alma imkâný tanýnýyor. Bu okullar devlet destekli olduðu için eðitim paralý deðil. Ailelerden, maaþ durumlarýna göre sembolik bir ücret talep ediliyor.
Avrupa'da en kalabalýk Türk nüfusunun yaþadýðý Almanya'da hem üniversitelere hem de ilköðretim okullarýna dinî sembollerle girilebiliyor. Almanya'da bu tartýþma, Fereþta Ludin isimli Afgan asýllý bir öðretmenin baþörtülü olarak ders vermek istemesiyle ortaya çýký. Ludin'in yargýya baþvurmasý üzerine dava Federal Anayasa Mahkemesi'ne kadar gitti.
Mahkeme, 14 Eylül 2003'te Ludin'i baþörtüsünden dolayý iþe almama kararýnýn hukuki bir temele dayanmadýðý için geçersiz olduðunu bildirdi. Fakat eyaletlerin bir kanuna dayanmak þartýyla baþörtülü bir öðretmeni göreve almama hakkýnýn bulunduðuna hükmetti. Bunun üzerine, bazý eyaletler konuyla ilgili kanun yapmaya baþladý. Baden-Württemberg ve Bavyera eyaleti, öðretmenler için baþörtüsünü yasaklarken Yahudi ve Hýristiyan dinî sembollerine yasak getirmedi.
Gerekçe olarak da Avrupa kültürünün Yahudilik ve Hýristiyanlýðýn mirasý olmasý gösterildi. Almanya'da eyaletlere göre farklýlýk gösteren yasak uygulamasý, "hizmet alan ve hizmet veren" ayrýmýna göre düzenleniyor. "Hizmet alanlara" yönelik hiçbir yerde yasak bulunmuyor. Münih Uygulamalý Bilimler Üniversitesi Öðretim Üyesi Prof. Dr. Ömer Bucak, çok sayýda baþörtülü Türk öðrencinin üniversitelerde öðrenim gördüðünü belirterek öðrencilere iliþkin bir yasaðýn söz konusu olmadýðýný kaydediyor.
Dinî yaþam açýsýndan Avrupa'nýn en özgür ülkelerinden birisi olan Ýngiltere'de sadece hizmet alanlar deðil hizmet verenlere yönelik de bir yasak yok. Baþörtülü olarak devlet memuru olunabilen ülkede çok sayýda baþörtülü Müslüman polis görev yapýyor. Polis üniformasý, Müslüman bayan polislerin dinî vecibelerine göre uyarlanmýþ durumda.
Ali Ýhsan Aydýn - Ýsmail Kul
__________________ Ya Rab ! Þu iman topluluðunu helak edersen yeryüzünde sana ibadet edecek kimse kalmaz ! |